۵ سپتامبر ۲۰۲۵ - پژوهشگران در یک مطالعه ی جدید روی ۲۸۴۴۱ بیمار مبتلا به دیابت نوع ۲ دریافتند که مصرف داروهای مهارکننده یSGLT2 با کاهش ۳۳ درصدی خطر ابتلا به کم خونی فقر آهن نسبت به مهارکننده هایDPP-4 همراه بوده است. این اثر محافظتی در مردان و افراد بالای ۶۱ سال به طور قابل توجهی بیشتر مشاهده شد.
در این مطالعه که در نشریه ی Diabetes, Obesity and Metabolism منتشر شده است، دکتر ترزیا سارابهای و دکتر کارل کوستف در آلمان به بررسی تأثیر داروهای مهارکننده ی کوترانسپورتر سدیم–گلوکز ۲ (SGLT2i) بر خطر ابتلا به کم خونی فقر آهن که عارضه ای شایع در بیماران دیابتی (IDA) است، پرداختند. مطالعات قبلی احتمال تأثیر این داروها بر خون سازی و متابولیسم آهن را مطرح کرده بودند، اما شواهد بالینی قطعی در این زمینه وجود نداشت.
یافته های کلیدی و محدودیت های مطالعه
این مطالعه به صورت گذشته نگر و با استفاده از پایگاه داده یIQVIA در آلمان انجام شد که شامل پرونده های الکترونیکی بیماران در مطب های خصوصی است. شرکت کنندگان بزرگسالانی بودند که بین سال های ۲۰۱۲تا ۲۰۲۲درمان باSGLT2i یا DPP-4i را همراه با متفورمین آغاز کرده بودند. بیماران با سابقه ی کم خونی از مطالعه حذف شدند. برای تطابق گروه ها از روش Propensity Score Matching استفاده شد و در هر گروه ۲۸۴۴۱ بیمار با میانگین سنی ۶۴.۳ سال و ۳۶.۵ درصد زن وارد شدند. پیگیری تا پنج سال یا تا زمان تشخیص کم خونی فقر آهن، تغییر درمان، قطع پیگیری یا پایان مطالعه ادامه داشت.
نتایج نشان داد:
· بروز تجمعی کم خونی فقر آهن در ۵ سال: ۶.۹ درصد در گروه SGLT2i در مقابل ۱۱.۳ درصد در گروه DPP-4i
· کاهش ۳۳ درصدی خطر ابتلا بهIDA باSGLT2i (نسبت خطر: ۰.۶۷)
· اثر محافظتی بیشتر در مردان و افراد بالای ۶۰سال
· بیشترین تأثیر در مردان ۵۱ تا ۷۰سال
· اثربخشی بیشتر در بیمارانی با مصرف متفورمین کمتر از سه سال
نویسندگان تأکید کردند که این داده ها نشان دهنده ی مزایای هماتولوژیک بالقوه یSGLT2i ، فراتر از نقش شناخته شده ی آن ها در کنترل قند خون و محافظت قلبی-عروقی هستند. با این حال، این مطالعه به دلیل ماهیت مشاهده ای خود قادر به اثبات رابطه ی علت و معلولی نیست. عواملی مانند وضعیت اجتماعی–اقتصادی بررسی نشده اند و نبود شاخص های آزمایشگاهی تأیید کننده ی کم خونی ممکن است منجر به برآوردی کمتر شده باشد. همچنین، مصرف مکمل های آهن، ویتامینB12 یا فولیک اسید خارج از نسخه در داده ها ثبت نشده است.
با وجود این محدودیت ها، پژوهشگران نتیجه گرفتند که این یافته ها شواهد دنیای واقعی را در حمایت از نقش گسترده تر SGLT2i در مدیریت عوارض دیابت نوع ۲ تقویت می کنند و ارتباط آن با کاهش بروز کم خونی فقر آهن به ویژه در مردان مسن، نیازمند بررسی بیشتر در کارآزمایی های تصادفی است تا مشخص شود آیا این مزایا به بهبود نتایج بالینی منجر می شوند یا خیر.
منبع:
https://medicaldialogues.in/diabetes-endocrinology/news/sglt2-inhibitors-linked-to-lower-anemia-risk-in-type-2-diabetes-suggests-study-154655